Op zoek naar Arvid

Fragment

Het verzoek van Janine kwam hem buitengewoon gelegen. Het was een perfecte dekmantel voor zijn eigen toch wat onkiese interesse in het leven van Arvid de Jong. Hij kon nu de hele wereld vragen naar Arvid de Jong omdat hij informatie zocht voor zijn zoon en vooral alles over Arvid horen wat Janine kon vertellen en volgens hem was dat veel. Het liefst wilde hij meteen van alles aan haar vragen maar om professioneel over te komen stelde hij voor dat Janine hem per e-mail liefst in chronologische volgorde alles over Arvid zou vertellen. Ze was opgelucht dat hij de uitdaging aannam en beloofde dezelfde dag nog de eerste e-mail te sturen.

,,Arvid de Jong’’, zei Rik toen hij bij hem aan de keukentafel was komen zitten, ,,daar moet ik eens even over denken. Heb je wat te drinken meegenomen.’’ Dat had hij niet en hij stelde voor bij de supermarkt verderop iets te halen. Doe maar de slijter ernaast, zei Rik, ik zit in mijn cognacperiode. Hij nam Harry mee naar buiten, liep naar de slijter en kocht een fles cognac. Toen ze terugkwamen lag Rik op de bank te slapen. Hij reageerde niet op Harry die in zijn gezicht likte. Rik was met geen stok wakker te krijgen. Hij schreef een briefje dat hij later wel terug zou komen en zette zijn telefoonnummer erbij. Hij verwachtte niets van Rik te horen en besloot de volgende dag of een paar dagen later terug te keren in de hoop Rik thuis te treffen.

Arvid kwam uit een ander dorp dan mijn vriendin en ik die samen vanaf onze lagere school naar de middelbare school gingen. Zijn dorp lag een kilometer of zeven van de school af, het onze vijf kilometer verder. We kwamen elkaar regelmatig in de bus tegen of, als het mooi weer was, onderweg op de fiets. Mijn vriendin was helemaal weg van hem. Het was ook een leuke jongen. Mooi ook. En vreselijk aardig. Altijd een praatje, belangstellend naar iedereen. Hij kon goed leren, dat ging hem makkelijk af. Op een schoolfeest waar mijn vriendin niet bij hem weg was te slaan kregen ze verkering. Zoenen in de gang, dansen in de zaal. Ach, wat stelt het voor zo jong, maar mijn vriendin was wel helemaal in de gloria met Arvid. Lang zou het niet duren en dat wist ze eigenlijk zelf ook wel. Niemand kon Arvid aan zich binden, Arvid was alleen van zichzelf maar omdat hij aardig was tegen iedereen, vond iedereen hem aardig. Wie Arvid nou eigenlijk was, daar kwam nooit iemand achter. Ik ook niet, zelfs niet toen we later toen we een relatie kregen.

Janine liet er geen gras over groeien. Toen hij thuiskwam vond hij in zijn postvakje een lange e-mail van haar over Arvid. Hij las hoe Arvid een allemansvriend was met goede en minder goede streken die steeds van hem werden geaccepteerd. Zijn stralende glimlach losten alle problemen op die hij zelf veroorzaakte, concludeerde Janine, en ze vertelde erbij dat hij veel problemen veroorzaakte. Spijbelen, roken, drinken en spullen stelen uit de schoolkantine kwam ook regelmatig voor. ‘Waarom hij dat allemaal deed, we hadden geen idee’, schreef Janine. Veel later ontdekte ze een mogelijke verklaring voor zijn gedrag. Thuis leek alles perfect. Zijn oudere zus was een perfecte pianostudente op het conservatorium, zijn broer muntte uit in de studie medicijnen. Of Arvid ooit had gestudeerd of gewerkt was haar niet bekend.

Hij was, vertelde hij me toen we samen iets kregen, voor de vorm gaan studeren omdat dat door zijn ouders van hem werd verwacht. Arvid had zich al jaren tegen de succesvolle familie gekeerd zonder dat het veel effect had. Volgens hem leefde hij in een te perfecte wereld met alleen maar succesvolle mensen om zich heen. Zijn vader was succesvol in de politiek en streefde in zijn carrière richting parlement na, zijn moeder gaf vioolles aan een gerenommeerd instituut voor muziekonderwijs, zijn zus was op weg een gerenommeerd concertpianiste te worden en zijn broer studeerde met uitmuntende resultaten medicijnen. Hij wist zich met al dat succes om hem heen geen raad, niet in de laatste plaats omdat het slechts uiterlijk succes was. Binnen de familie heerste er volgens hem al tijden de kilte van een oorlog tussen alles en iedereen. Zijn enige manier van verzet bieden tegen de uiterlijke schijn en mooie sier was afwijkend gedrag te vertonen waar de anderen zich voor zouden schamen. Arvid wilde zich voor alles niet conformeren aan de goede naam die de rest van de familie zo hoog wilde houden. Hij wilde een vernietigende schade aan de familienaam toebrengen en deed er alles voor om dat te bereiken. Het heeft hem niet mogen lukken om de simpele reden dat hij niet wist hoe hij dat moest doen. Al zijn bewuste misstappen werden toegedekt en afgehandeld door de familie. Hij werd er gek van.

Arvid werd, las hij verder, het buitenbeentje van de familie en zoals dat kan gaan bij families op stand was het resultaat van zijn recalcitrante gedrag dat zijn familieleden hem bijna koesterden als enfant terrible. Arvid kon, vertelde Janine, alles doen. Drugs gebruiken, geld stelen, in de cel belanden, het maakte niet uit. Zijn familieleden wisten zijn gedrag buitengewoon handig naar hun relaties toe te presenteren als iets excentrieks dat een beetje familie zou moeten hebben. ‘Uiteindelijk waren anderen vooraanstaande families zelfs een beetje jaloers op de familie De Jong. Die hadden toch maar mooi een vrijwel oncontroleerbare bohémien in hun midden die allerlei onwaarschijnlijke dingen deed waar de rest van de familie dan weer een tijd mee bezig was om de gevolgen ervan weg te werken. In zijn frustratie daarover ging Arvid steeds verder, schreef Janine.

Ik heb in die periode een korte maar intense relatie met hem gehad. Ik was twintig, hij iets ouder. Hij was voor mij buitengewoon aardig in de omgang en fantastisch in bed. Toen werd ik zwanger van Björn. Maar toen ik ontdekte dat ik zwanger was cumuleerde zijn verzet tegen zijn familie zich in korte tijd door een paar voorvallen zo snel dat ik uiteindelijk elk contact met hem verloor. Hij was volstrekt oncontroleerbaar en onvoorspelbaar. Buiten zinnen af en toe. Niet dat hij gewelddadig was, maar hij was onbeheersbaar. Ook voor zichzelf. Hij had zelfmoordneigingen en bedacht hoe hij zich op de meest spectaculaire wijze van het leven kon beroven. Uiteindelijk deed hij het dan niet, dat vond hij te makkelijk voor zijn familie. De volgende dag bedacht hij dan weer iets om de naam van zijn familie te beschadigen. Maar hij wist ook dat alle moeite tevergeefs was, dat hij een knuffel-kneus was gemaakt zoals hij zelf zei. Hij ging er echt aan kapot. Het verbaast me eigenlijk nog dat hij het sinds hij bij mij weg is gegaan nog zo lang heeft volgehouden. Toen het uitging tussen ons was hij eigenlijk al ten dode opgeschreven. Dat is alweer 25 jaar geleden. Zijn familie is uiteindelijk het contact met hem kwijtgeraakt, maar dat heeft nog wel erg lang geduurd. Alleen Loes sprak hem af en toe nog. Ik heb hem vaak willen vertellen dat hij vader zou worden, maar het is me nooit gelukt hem toen te bereiken.